Siedem postaw Sokratsa, które powinnismy naśladować

 

3 – Dążenie do wiedzy

„Sokrates dążył do zdobywania wiedzy, ale nie było to dla niego tylko sztuką dla sztuki. Wierzył, że za wiedzą stoi prawda, a za prawdą dobro i cnota (gr. areté). Bez wiedzy nie można czynić dobra, ani być szczęśliwym. Natomiast zło jest popełniane albo nieświadomie, albo z powodu braku wiedzy. Mawiał: „Człowiek nie jest nigdy zły dobrowolnie”. Warto spojrzeć na wiedzę jak na czynnik, który pomaga nam postępować słusznie. To chyba wystarczający powód by do niej dążyć i ją pogłębiać. Warto zapamiętać przestrogę Sokratesa: „Życie bezmyślne nie jest warte życia”.

Zwróć uwagę, że empatia to jeden ze sposobów zdobywania wiedzy w relacjach międzyludzkich. Wczuwając się w sytuację oraz motywy drugiej strony możesz o wiele lepiej ją ocenić i właściwie na nią zareagować.

Niezwykle interesujące jest też to, jak Filozof zalecał dążyć do zdobywania wiedzy. Mianowicie namawiał do robienia tego, co sam uwielbiał, czyli rozmawiania. Wierzył, że najwięcej nauczymy się od innych ludzi, a przynajmniej w trakcie prowadzenia dialogu z nimi. Poprzez dyskusję i zadawanie pytań najszybciej dociera się do wiedzy. Mówił: „Nie nauczą mnie niczego kwiatki, czy drzewa, lecz tylko drugi człowiek”. Otwartość na innych, a nie wyrabianie sobie o nich opinii zaledwie na podstawie własnych przemyśleń to bardzo wartościowa cecha. Niestety dziś deficytowa. A może zawsze taka była?

Dyskusja jest też świetnym sposobem na poznanie samego siebie. Niekiedy człowiek sam nie zada sobie odpowiednio trudnego pytania, a w rozmowie jest to całkiem możliwe, dzięki czemu można poznać swoją reakcję. Sokrates wierzył, że prawda tkwi w ludziach. Dlatego pomagał jej się „narodzić” w rozmowach z innymi i dlatego też zalecał swoim uczniom rozmowę, żeby pozwolili swojej wiedzy wyjść na wierzch. Co prawda nie uważam, że prawda w nas tkwi, ale konfrontacja z innym i dyskusje bardzo przyspieszają proces kształtowania światopoglądu. Warto z tego korzystać!” (Źródło: Czas gentlemanów)

 

Wpis: 26 lipca godz. 13:45

Siedem postaw Sokratesa, które powinniśmy naśladować

 

2 – Prowadzenie dyskusji

„Dialogi Sokratesa, które spisał Platon, to podstawowe źródło wiedzy o jego filozofii. Są one też wspaniałą szkołą prowadzenia dyskusji. Ateńczyk doskonale wcielał się w rolę pragnącego wiedzy prostaczka i wciągał w rozmowy ludzi, którzy byli chętni go pouczać. W trakcie debaty usypiał czujność swojego towarzysza pozornie zgadzając się na jego tezy, ale dodatkowymi pytaniami doprowadzał je do absurdu. W końcu zmuszał rozmówcę do przyznania, że tak naprawdę nic nie wie. Mawiał: „Puste worki nadyma wiatr, bezmyślnych ludzi – próżność”. W ten sposób starał się wyrabiać w ludziach samokrytykę.

Z drugiej strony rozmawiał z ludźmi żądnymi wiedzy, ale nie posiadającymi jej. Używał prostych słów i ogólnych pytań, żeby rozmówca sam doszedł drogą dedukcji do istoty rzeczy bardziej złożonych. Niejako prowadził towarzysza za rękę pozwalając wiedzy „narodzić się” samej. Prawdy stojącej za tą wiedzą nie można już było obalić. Mówił: „Nikogo i niczego nie umiem słuchać jak tylko argumentu, który po rozwadze wyda mi się najstosowniejszy”.

Obie metody robią wielkie wrażenie dzięki prostocie argumentów i logicznemu myśleniu. Sokrates nie wywyższa się (w końcu uważa, że sam też nic nie wie) i prowadzi dyskusję najwyżej na poziomie rozmówcy. Co prawda niekiedy przesadzał, z ucieraniem nosa rozmówcom. Dziś gentleman powinien z tym bardziej uważać, żeby nie nastawiać innych przeciwko sobie. Z wyjątkiem rzecz jasna aroganckich typów zasługujących na sprowadzenie na ziemię. W każdym wypadku warto czerpać inspirację z tych dialogów.” (Źródło: Czas gentlemanów)

 

Wpis: 25 lipca godz. 12:30

7 postaw Sokratesa, które powinniśmy naśladować

 

1.Pokora

"Jedna z najbardziej znanych i najważniejszych myśli Sokratesa wyraża się w popularnym zdaniu „wiem, że nic nie wiem”. Filozof starał się uczyć pokory udowadniając swoim rozmówcom, że choć mają siebie za wszystkowiedzących, w istocie wiedzą niewiele. Jednak dla Sokratesa sama niewiedza nie była problemem. Świadomość braku wiedzy mogła bowiem prowadzić do jej poszukiwania i umiłowania. To właśnie miało charakteryzować filozofów i ogólnie ludzi mądrzejszych.

Sokrates ostro krytykował natomiast nieświadomość niewiedzy. Mawiał: „tylko głupcy nie mylą się nigdy”. Wiedział bowiem, że im ktoś jest mądrzejszy, tym lepiej wie, jak wiele musi się jeszcze nauczyć. Zapamiętajcie sobie: „Najmądrzejszy jest, który wie, czego nie wie” i dążcie do wiedzy, żeby umieć zadawać kolejne, bardziej złożone pytania. Przydać się może też przestroga: „Strzeż się ludzi, którzy są pewni tego, że mają rację”.

Gentleman nie powinien się wywyższać nad innych i uważać za lepszego. Szybko bowiem może trafić na kogoś, kto mu pokaże gdzie jest jego właściwe miejsce. Uważam, że powinniśmy zawsze mieć z tyłu głowy myśl, że nawet w dziedzinie, na której dobrze się znamy, nie wiemy wszystkiego. I powinniśmy być otwarci na nową wiedzę, a przede wszystkim pokorni." (Źródło: Czas gentlemanów 

 

 

Warto sobie przypomnieć myśli mędrca Sokratesa!

„Dzięki jego uczniom, przede wszystkim Platonowi i Ksenofontowi, możemy dziś poznać jego słowa i myśli. To oni uczynili z niego postać niemal mityczną. Człowieka, który nie tylko mówił o cnocie, lecz przede wszystkim nią żył. Dziś mówi się, że Sokrates był postacią wielkiej prawości, samoopanowania i niezwykłej przenikliwości. Jego rozmowy z uczniami nie miały na celu pouczania, lecz prowadzenia ku świadomości własnej niewiedzy, a więc pierwszego kroku do poznania. Oto jego myśli:

*Mądrość zaczyna się od świadomości własnej niewiedzy.

*Ci są najszczęśliwsi, którzy nie potrzebują niczego.

*Jak większe jest szczęście być zdrowym niż bogatym, tak mniejszym jest nieszczęściem ubóstwo niż choroba.

*Jemy, aby żyć, nie żyjemy, aby jeść.

*Najmądrzejszy jest, który wie, czego nie wie.

*Nigdy nie zestarzeje się serce, które kocha.

*Piękno jest jedyną rzeczą boską i widzialną jednocześnie.

„Szczęście jest przyjemnością wolną od wyrzutów sumienia.

*Tam, gdzie chodzi o to, co sprawiedliwe, piękne i dobre, nie powinniśmy troszczyć się o opinie ogółu.

*W całym życiu szanuj prawdę tak, by twoje słowa były bardziej wiarygodne od przyrzeczeń innych.

*W zimie potrzebne jest ciepłe okrycie, w starości – brak zmartwień.

*Weź tyle, ile potrzebujesz, daj tyle, ile możesz.

*Znajdujesz to, czego szukasz, umyka ci to, co zaniedbujesz.

*Żadne kłamstwo nie doczeka się starości.

*Życie bezmyślne nie jest warte życia.

 

(źródło: zwierciadło.pl)

 

Obserwuj samego siebie

 

Jak nietrudno zauważyć – od pewnego czasu skupiam się na różnych zachowaniach ludzkich. Dlaczego? Głównie dlatego, że dostrzegam mnóstwo niedoskonałości u samej siebie, a to, o  czym piszę, ma pomóc w naprawie tychże.  

W dzisiejszym świecie ludzie często skupiają się na tym, co robią inni. Oceniają ich po wyglądzie, zachowaniu, sposobie mówienia czy też po decyzjach, które podejmują. Ale… czy nie powinniśmy zacząć od hasła „Obserwuj samego siebie!”? Jest to przecież niezwykle ważne, bowiem dzięki poznawaniu siebie rozwijamy swój charakter i unikniemy kolejnych życiowych  błędów. Ale nie tylko! Mądra obserwacja swoich zachowań, gestów, myśli udoskonali nasze relacje z innymi. Któż z nas przecież nie chce być lepszym od samego siebie i dzięki temu mieć lepsze kontakty z bliźnimi? Przynajmniej tak być powinno!

Obserwowanie samego siebie oznacza przede wszystkim badanie własnych myśli, emocji i zachowań. Każdy z nas popełnia błędy, jednak tylko osoba, która potrafi je zauważyć i wyciągnąć z nich wnioski, ma szansę stać się lepszym człowiekiem. Świadomość swojej ograniczoności uczy pokory i odpowiedzialności za to, co robimy. Zamiast szukać winy u innych, warto zastanowić się, co sami moglibyśmy zrobić lepiej.

W „Małym Księciu” Lis mówi, że „najważniejsze jest niewidoczne dla oczu”. Prawdziwe wartości człowieka kryją się w jego wnętrzu – w uczciwości, dobroci i zdolności do refleksji nad sobą. Mały Książę podczas swojej podróży poznaje różne osoby i stopniowo odkrywa, co jest naprawdę ważne. Dzięki temu dojrzewa i lepiej rozumie samego siebie.

Jakże ważna jest umiejętność obserwowania siebie w  codziennym życiu! Osoba, która potrafi przyznać się do błędu, przeprosić i zmienić swoje zachowanie, zyskuje szacunek innych. Natomiast człowiek, który dostrzega wyłącznie cudze wady, często nie rozwija się i powtarza te same błędy.

Obserwowanie samego siebie jest drogą w górę – ku doskonaleniu. Pozwala lepiej poznać własne mocne i słabe strony, uczy odpowiedzialności oraz pomaga budować dobre relacje z ludźmi. Zanim zaczniemy oceniać innych, warto najpierw spojrzeć na siebie i zastanowić się, nad czym sami powinniśmy pracować.

 

Wpis: 22 lipca godz. 11:15

Umiejętność dostrzegania swoich błędów

 

Każdy człowiek popełnia błędy. Są one nieodłącznym elementem naszego życia. Jednak najważniejsza w tym jest umiejętność dostrzegania własnych pomyłek, wyciągania z nich wniosków oraz zmieniania swojego postępowania i chęci naprawy zła, które popełniliśmy. Jest to bardzo trudne, bo drzemie w nas pewność, że jesteśmy (prawie) doskonali. Umiejętność dostrzeżenia swych błędów świadczy o dojrzałości, odpowiedzialności i pragnieniu nieustannego poprawiania siebie samego.

Dostrzeganie własnych błędów wymaga odwagi i pokory. Wielu ludzi nie chce przyznać się do pomyłki, ponieważ obawia się krytyki lub utraty autorytetu. Tymczasem przyznanie się do błędu nie jest oznaką słabości, lecz siły charakteru. Osoba, która potrafi powiedzieć „pomyliłem się”, pokazuje, że jest świadoma swoich ograniczeń i gotowa nad nimi pracować.

Uświadomienie sobie własnych błędów może być niekiedy  bolesne, ale prowadzi do głębszej samoświadomości.

W życiu codziennym ta umiejętność  odgrywa ogromną rolę. Przyznanie się do niewłaściwego zachowania i szczere przeprosiny pomagają odbudować zaufanie oraz uniknąć podobnych sytuacji w przyszłości.

Ta umiejętność  jest jedną z najważniejszych cech człowieka. Pozwala rozwijać się, zdobywać doświadczenie oraz budować dobre relacje z innymi. Człowiek, który potrafi przyznać się do pomyłki i wyciągnąć z niej wnioski, staje się mądrzejszy i lepiej przygotowany do radzenia sobie z kolejnymi wyzwaniami. (Inspiracje z książki Jennie Allen „Uwolnij głowę”)

Relacje rodzinne

 

Kilka dni temu pisałam o relacjach międzyludzkich. Oczywiście w te kontakty wpisują się przede wszystkim relacje rodzinne. Znalazłam kilka cennych refleksji na ten temat i pragnę je przekazać.

Rodzina jest darem Bożym; to w niej uczymy się miłości, przebaczenia, cierpliwości i wzajemnej troski. Każdy dzień jest okazją, by poprzez dobre słowo, serdeczny gest i otwarte serce świadczyć o Bożej obecności w naszym domu.

Jeżeli Chrystus będzie fundamentem naszych relacji, to Jego miłość poprowadzi nas do jedności, zgody i pokoju. Tam, gdzie jest modlitwa, wzajemny szacunek i gotowość do przebaczenia, tam serca odnajdują siłę do pokonywania trudności, a rodzina staje się prawdziwym domowym Kościołem – miejscem, w którym wzrasta wiara, nadzieja i miłość.

Najpiękniejszym przykładem dobrych relacji rodzinnych nie są jedynie wypowiadane słowa, lecz codzienna dobroć, cierpliwość i gotowość do niesienia pomocy najbliższym. Jeśli w rodzinie praktykuje się wspólną modlitwę, serdeczną rozmowę oraz wyraża się wdzięczność za obecność bliskich, to na pewno  umacnia to nasze rodziny.

Niech Maryja, Matka Miłości, otacza swoim płaszczem wszystkie rodziny, a Święta Rodzina z Nazaretu będzie dla nas wzorem szczerego oddania, wierności i bezinteresownej miłości. (Źródło: Silvano Fausti, Sztuka rozeznania i podejmowania decyzji; Tomasz A Kempis, O naśladowaniu Chrystusa)